2026-2027 Balık Avı Sezonu Rehberi: Yasaklar, Kotalar ve Mevzuat Kuralları

2026-2027 balık avı sezonu, denize çıkış tarihinden çok daha fazlasını ifade ediyor. Avlanacak türden kullanılacak araca, geminin faaliyet alanından ürünün karaya çıkarılmasına kadar uzanan kurallar; balıkçılar, satış noktaları ve tüketiciler açısından doğrudan hukuki sonuçlar doğuruyor. Yeni sezona hazırlanırken genel takvimin yanı sıra kota, izin, izleme ve belge yükümlülüklerinin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

2026-2027 Balık Avı Sezonu Ne Zaman Başlıyor? Denizlere Göre Av Takvimi

Ticari balıkçılığın temel çerçevesi, 1 Eylül 2024 ile 31 Ağustos 2028 tarihleri arasında geçerli olan 6/1 Numaralı Ticari Amaçlı Su Ürünleri Avcılığının Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ ile belirleniyor. Tebliğ, denizlere ve avlanma araçlarına göre farklı yasak dönemleri öngörüyor.

Buna göre endüstriyel ölçekte yürütülen gırgır ve trol avcılığı bakımından 2026-2027 sezonunun genel başlangıç tarihleri şöyle:

• Akdeniz’de 15 Nisan-15 Eylül tarihleri arasındaki yasak dönemi nedeniyle sezon 16 Eylül 2026’da başlıyor.
• Karadeniz, Marmara Denizi ve Ege Denizi’nde 15 Nisan-31 Ağustos tarihleri arasındaki yasak dönemi 31 Ağustos 2026 sonunda tamamlanıyor. Yeni sezon 1 Eylül 2026’da açılıyor.

Bu tarihler, bütün balıkçılık faaliyetlerinin aynı gün serbest hâle geldiği anlamına gelmiyor. Küçük ölçekli kıyı balıkçılığı, uzatma ağı, parakete veya başka yöntemlerle yapılan avcılık; tür, bölge, derinlik, araç ve dönem bakımından kendine özgü kurallara tabi olabiliyor. Dolayısıyla “av sezonu açıldı” ifadesi, her türün her yerde ve her yöntemle avlanabileceği şeklinde yorumlanmamalı.

Balıkçılıkta Yasal Uyum: Sezon Takvimi Dışında Dikkat Edilmesi Gereken 5 Kural

Bir avcılık faaliyetinin hukuka uygun olup olmadığını belirlemek için yalnızca takvime bakmak yeterli değildir. Aynı tarihte bir türün avlanması serbestken başka bir tür kota, boy, ağırlık veya bölge sınırlamasına tabi olabilir. Belirli bir avlanma aracı açık denizde kullanılabilirken kıyıya yakın bir alanda yasaklanabilir.

Sezona çıkmadan önce şu beş unsurun birlikte kontrol edilmesi gerekir:

1. Kullanılacak ağın ya da avlanma aracının teknik ölçülere uygunluğu
2. Faaliyet alanında derinlik, mesafe veya koordinat sınırlaması olup olmadığı
3. Avlanacak tür için özel yasak, kota veya asgari boy şartı bulunup bulunmadığı
4. Gemi ve balıkçı bakımından izin, ruhsat ve izleme yükümlülüklerinin tamamlanıp tamamlanmadığı
5. Bakanlık ile il tarım ve orman müdürlüklerinin güncel duyurularında ek tedbir öngörülüp öngörülmediği

İklim koşulları, stok durumu veya kota kullanım hızı nedeniyle sezon içinde yeni tedbirler alınabilir. Bu nedenle sezon başında yapılan tek seferlik bir kontrol yerine, faaliyet boyunca güncel duyuruların takip edilmesi önem taşıyor.

2026-2027 Su Ürünleri Tebliği ile Gelen Yeni Düzenlemeler ve Kısıtlamalar

Küçük Ölçekli Kıyı Balıkçılarına Palamut ve Torik Erken Av İzni

2026 yılında küçük ölçekli balıkçılar için önemli bir istisna getirildi. Uzatma ağı kullanarak palamut ve torik avlayan küçük ölçekli balıkçılar bakımından av sezonu, genel başlangıç tarihinden 15 gün önce, 15 Ağustos 2026’da açıldı.

Bu uygulama bütün ticari balıkçı gemilerini veya bütün av araçlarını kapsamıyor. Erken başlangıç yalnızca açıklanan balıkçı grubu, türler ve uzatma ağı yöntemi bakımından geçerli. Gırgır gemilerinin veya farklı av araçları kullanan teknelerin bu istisnadan kendiliğinden yararlanması mümkün değil.

Uygulamanın amacı, göç eden palamut ve torik sürülerinden küçük ölçekli kıyı balıkçılarının daha etkin yararlanmasını sağlamak. Ancak erken başlangıç, asgari boy, ağ özellikleri, avlanma alanı ve belge yükümlülüklerini ortadan kaldırmıyor.

BAGİS Cihazı Bulundurma Zorunluluğu: Kapsamdaki Tekneler ve Yükümlülükler

Balıkçı Gemilerini İzleme Sistemi (BAGİS), balıkçılık faaliyetlerinin konum, zaman ve hareket verileri üzerinden takip edilmesini sağlıyor. 1 Eylül 2026’dan itibaren algarna, manyat ve dreç ile avcılık yapan gemiler, dalma yöntemiyle su ürünleri avlayan gemiler ve ticari amaçlı amatör balıkçılık turizmi faaliyetinde bulunan gemiler, Bakanlıkça istenen izleme ve kayıt cihazlarını çalışır durumda bulundurmakla yükümlü.

Cihazın gemide bulunması tek başına yeterli değil. Sistem faaliyet süresince çalışmalı; cihazın kapatılması, sinyal iletiminin engellenmesi veya kayıt bütünlüğünün bozulması mevzuata aykırılık oluşturabilir. Teknik arıza hâlinde gemi ilgililerinin yetkili mercilerce belirlenen bildirim ve hareket usulünü izlemesi gerekir.

2026 yılında 19 metre ve üzerindeki balıkçı gemilerinde yürütülen yeni cihaz montajı ve yenileme projesi ise ayrı bir uygulamadır. Bu proje kapsamındaki montaj çalışmaları ile 1 Eylül 2026’da belirli faaliyet grupları için başlayan cihaz bulundurma yükümlülüğü birbirine karıştırılmamalı. Gemi sahipleri, hem gemi boyuna ilişkin montaj programını hem de kullandıkları avlanma yöntemine bağlı yükümlülükleri ayrı ayrı kontrol etmeli.

2026-2027 Kalkan Avı Kotası, İzin Şartları ve Nakil Belgesi Kuralları

2026-2027 döneminde kalkan avcılığı, genel sezon takviminin yanında özel kota ve izin şartlarına tabi. Karadeniz, Marmara Denizi ve İstanbul ile Çanakkale Boğazlarını kapsayan toplam kalkan kotası 529 ton olarak belirlendi. Uygulama dönemi 16 Haziran 2026 ile 14 Nisan 2027 arasını kapsıyor.

Kalkan avcılığı yapacak gemilerin ilgili izin belgesine sahip olması ve ürünleri belirlenen karaya çıkış noktalarından çıkarması gerekiyor. Dip trolüyle kalkan avcılığı ise 1 Eylül 2026 ile 14 Nisan 2027 tarihleri arasında yapılabiliyor.

Toplam kotanın 14 Nisan 2027’den önce dolması hâlinde avcılık erken sona erebilir. Takvimde sürenin devam ediyor olması, kota tükendikten sonra avcılığa devam etme hakkı vermiyor. Ayrıca 1 Eylül 2026’dan itibaren kapsamdaki nakil ve dağıtım işlemlerinde Kalkan Nakil Dağıtım Belgesi düzenlenmesi gerekiyor.

Bu sistem, kota takibinin yalnızca denizdeki av faaliyetiyle sınırlı olmadığını gösteriyor. Karaya çıkarılan ürünün miktarı, hareketi ve satış zinciri de denetlenebilir olmalı.

Karadeniz ve Marmara’da Hamsi & Gırgır Avı: Derinlik ve Saat Sınırları

Karadeniz’de gırgır avcılığı kıyı derinliği bakımından dönemsel sınırlamalara tabi. 1 Eylül-15 Aralık 2026 tarihleri arasında 18 metreden daha sığ sularda, 16 Aralık 2026-14 Nisan 2027 tarihleri arasında ise 24 metreden daha sığ sularda gırgır ağlarıyla avcılık yapılamıyor.

Derinlik şartı, geminin o anda bulunduğu noktadan ibaret değerlendirilmemeli. Ağın çevrildiği ve av operasyonunun gerçekleştirildiği alanın tamamı kurala uygun olmalı. Kıyı çizgisine yaklaşan operasyonlarda konum kayıtları, elektronik izleme verileri ve fiilî av sahası birlikte incelenebilir.

Marmara Denizi ve Karadeniz’de hamsinin gırgır ağıyla avcılığı ise 15.00 ile 09.00 saatleri arasında yapılabiliyor ve bunun için izin belgesi gerekiyor. Sezona ilişkin toplam kota, gemi tahsisleri ve uygulama esasları Bakanlığın sezona özel duyurularında belirlenir; bu nedenle önceki sezonun kota miktarına dayanılarak işlem yapılmamalı.

Hamsi avcılığına başlamadan önce güncel tahsis listesi, izin belgesinin geçerliliği, avlanma saatleri, karaya çıkış noktaları ve nakil belgeleri kontrol edilmeli. Kota dolduğunda veya Bakanlıkça avcılığın durdurulduğu bildirildiğinde genel sezon devam etse dahi faaliyet sona erdirilmeli.

Uzatma Ağı ve Parakete İşaretleme Kuralları

Uzatma ağları ve paraketeler denizde bırakıldığında görünür ve tanınabilir şekilde işaretlenmeli. Bu araçların gündüz flama, gece ise ışıklı şamandıra ile belirtilmesi gerekiyor.

İşaretleme yükümlülüğü yalnızca denetimde ağı kimin kullandığını tespit etmeye hizmet etmiyor. Diğer gemilerin seyir güvenliği, ağlara zarar verilmesinin önlenmesi ve denizde çatışma riskinin azaltılması açısından da önem taşıyor.

Flama veya ışıklı şamandıranın bulunmaması, görünürlüğünü kaybetmesi ya da mevzuata uygun yerleştirilmemesi hâlinde av aracının teknik özellikleri uygun olsa bile ihlal gündeme gelebilir. Balıkçıların sezon öncesinde yalnızca ağ göz açıklığını değil, işaretleme ekipmanlarını da kontrol etmesi gerekir.

Su Ürünlerinde İzlenebilirlik: Karaya Çıkış Noktaları ve Menşe Belgesi Düzeni

Avlanan ürünün hukuka uygunluğu, geminin limana dönmesiyle sona eren bir konu değil. Su ürünlerinin karaya çıkarılması, ilk satış noktasına götürülmesi, balık hâline, soğuk hava deposuna veya işleme tesisine taşınması sırasında ilgili nakil ve menşe belgelerinin düzenlenmesi gerekebilir.

Özellikle kotaya tabi türlerde belge düzenleme yükümlülüğü, taşınan miktarın düşük olduğu gerekçesiyle ortadan kalkmaz. Ürünün türü, miktarı, avlandığı yer, avlayan gemi, karaya çıkış noktası ve sonraki hareketleri kayıt zinciri içinde doğrulanabilmelidir.

Belge üzerindeki bilgiler ile fiilî yük arasında uyumsuzluk bulunması hem balıkçı hem taşıyan kişi hem de ürünü kabul eden işletme bakımından risk doğurabilir. Bu nedenle alıcıların yalnızca faturayı değil, faaliyetin niteliğine göre düzenlenmesi gereken nakil, menşe, kota veya dağıtım belgelerini de kontrol etmesi önemlidir.

İzlenebilirlik, yasa dışı avcılıkla mücadele kadar gıda güvenliği ve tüketicinin korunması açısından da değer taşır. Kayıt zinciri, ürünün hangi bölgede ve hangi yöntemle avlandığının geriye dönük olarak belirlenmesini sağlar.

Balıkçı Gemileri İçin Sezon Öncesi Ruhsat, İzin ve Teknik Denetim Kontrol Listesi

Denize çıkmadan önce yapılacak kapsamlı bir uygunluk kontrolü, sezon içinde karşılaşılabilecek idari ve ticari kayıpları önemli ölçüde azaltabilir. Kontrolün en az şu başlıkları kapsaması gerekir:

• Tür bazlı kota, tahsis, asgari boy ve zaman sınırlamaları
• Karaya çıkış noktaları ile nakil, menşe ve dağıtım belgeleri
• Uzatma ağı ve paraketeler için flama ve ışıklı şamandıra ekipmanı
• Bakanlık ile ilgili il tarım ve orman müdürlüğünün güncel duyuruları
• Gemi ruhsatı, avlanma izinleri ve personele ait belgelerin geçerlilik tarihleri
• İzleme ve kayıt cihazlarının çalışması, sinyal iletimi ve arıza bildirim yöntemi
• Av sahasına uygulanan derinlik, kıyıya mesafe, koordinat ve yerel alan yasakları
• Geminin boyuna, faaliyet türüne ve avlanma yöntemine göre BAGİS yükümlülüğü
• Ağ göz açıklığı, ağ uzunluğu, kanca, dreç, algarna veya diğer araçlara ilişkin teknik ölçüler

Birden fazla denizde veya il sınırında faaliyet gösteren gemiler, her bölgenin yerel kararlarını ayrıca incelemeli. Bir bölgede geçerli olan uygulama, başka bir av sahasında aynı şekilde geçerli olmayabilir.

2026 Amatör Balıkçılık Kuralları: Zıpkınla Avlanma ve Belge Şartı

Amatör balıkçılık, ticari gırgır ve trol avcılığına ilişkin sezon takviminden farklı kurallara tabi. Bu nedenle ticari sezonun kapalı olduğu bir dönemde her türlü amatör avcılığın da yasak olduğu veya ticari sezon açıldığında bütün amatör yöntemlerin serbest hâle geldiği söylenemez.

Amatör balıkçılar; avlanacak tür, adet sınırı, asgari boy, kullanılacak araç, koruma alanı ve dönem kurallarını 6/2 Numaralı Amatör Amaçlı Su Ürünleri Avcılığının Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ kapsamında değerlendirmeli.

1 Ocak 2026’dan itibaren su altı tüfeği kullanarak amatör avcılık yapacak kişilerin, dalma yöntemini gösteren Amatör Balıkçı Belgesi alması gerekiyor. Belge zorunluluğu, su altı tüfeğiyle yapılan avcılığın alan, tür, zaman ve güvenlik sınırlamalarını ortadan kaldırmıyor.

Ticari amaçlı amatör balıkçılık turizmi düzenleyen gemiler bakımından ise işletme izinlerine ek olarak 1 Eylül 2026’da başlayan izleme ve kayıt cihazı yükümlülüğü de dikkate alınmalı.

Kaçak ve Usulsüz Balık Avı Cezaları: İdari Para Cezası, Ruhsat İptali ve El Koyma

Su ürünleri mevzuatına aykırılıklar yalnızca idari para cezasıyla sonuçlanmayabilir. İhlalin türüne ve tekrarına göre ruhsatın askıya alınması veya iptali, avlanan ürünlere el konulması, av araçlarının muhafaza altına alınması ve faaliyet araçları hakkında tedbir uygulanması gündeme gelebilir.

İzinsiz alanda avlanma, yasak dönemde faaliyette bulunma, kota aşımı, asgari boy kurallarına aykırılık, izleme cihazını çalıştırmama veya gerçeğe aykırı belge düzenleme farklı hukuki sonuçlar doğurabilir. Aynı fiil, gemi sahibi, ruhsat sahibi, kaptan, taşıyıcı veya ürünü kabul eden işletme yönünden ayrı ayrı değerlendirilebilir.

İzleme sistemleri ve elektronik kayıtlar sayesinde ihlaller yalnızca denizde yapılan fiilî denetim sırasında değil, sonradan gerçekleştirilen veri incelemeleriyle de belirlenebilir. Bu nedenle kayıtların mevzuata uygun tutulması, işletmenin savunma ve ispat imkânı açısından da önemlidir.

Restoran ve Perakendeciler İçin Asgari Balık Boyu ve Belge Denetimi Sorumluluğu

Balık avı sezonunun açılması, satışa sunulan her ürünün kendiliğinden mevzuata uygun olduğu anlamına gelmez. Tüketiciler ile restoran, perakendeci ve toptancıların özellikle tür, asgari boy ve ürünün kaynağı konusunda dikkatli olması gerekir.

Asgari boy sınırları, balıkların en az bir kez üremesine imkân tanıyarak stokların devamlılığını korumayı amaçlar. Yasal boyun altındaki ürünlere talep gösterilmesi, yasa dışı avcılığın ekonomik olarak sürmesine neden olabilir.

Satış noktalarının tedarikçiden gelen belgeleri kontrol etmesi, kotaya tabi veya özel izne bağlı türlerin kaynağını doğrulaması ve belge ile ürün arasındaki uyumu gözetmesi gerekir. Tüketiciler de olağan dışı derecede küçük balıkları veya kaynağı açıklanamayan ürünleri satın almaktan kaçınarak sürdürülebilir balıkçılığa katkıda bulunabilir.

Esenyel Partners ile Yeni Sezona Hukuken Hazır Girin

2026-2027 balık avı sezonunda genel takvime uymak tek başına yeterli değildir. Kota, izin, av aracı, BAGİS, karaya çıkış ve belge kurallarındaki bir eksiklik; avın durdurulmasına, ürün kaybına ve idari yaptırımlara yol açabilir.

Esenyel Partners, balıkçı gemisi sahipleri, su ürünleri işletmeleri, taşıyıcılar ve sektördeki yatırımcılara faaliyetlerinin güncel mevzuata uygunluğunun değerlendirilmesi, izin süreçlerinin yürütülmesi ve denetimlerden doğan uyuşmazlıkların çözümü konusunda hukuki destek sunmaktadır.

Yeni sezona mevzuata uygun ve öngörülebilir bir hukuki çerçeveyle hazırlanmak için Esenyel Partners ile iletişime geçebilirsiniz.